Varken Big uitsn 8

Speltdoppen houden gespeende biggen gezonder

do 07 jul 2016

De voornaamste reden om kaf van het koren te scheiden is dat koren een hoge voedingswaarde heeft, terwijl kaf nagenoeg geen energie bevat en bovendien slecht verteert.

Dat kaf vanuit nutritionele optiek toch waardevol is, blijkt uit studies met biggen en uit een proef met Triticum spelta doppen bij gespeende biggen, uitgevoerd door Twilmij (figuur 1).

Figuur 1 Biggen in proef

Figuur 1. Biggen in proef.


Bron van niet-oplosbare koolhydraten
Het kaf van spelt bevat een groot deel van de vezelfractie van de ongepelde korrel en bestaat uit een reeks van veelal niet oplosbare koolhydraten (I-NSP). De bouwstenen, zoals glucose, galactose, mannose, arabinose en xylose, vormen verschillende structuren die omschreven worden als cellulose, β-glucanen, (glucurono)arabinoxylanen, xyloglucanen en pectines. Overige grondstoffen (bijproducten) rijk aan I-NSP zijn de doppen en zemelen van andere granen en eiwitrijke producten.

Eigenschappen van I-NSP in het dier
De inmenging van deze grondstoffen in voeders resulteert veelal in een kortere verblijftijd van de voedselbrij in het maagdarmkanaal, wat mogelijk de proliferatie van pathogenen remt. Daarnaast is bekend dat het in tegenstelling tot oplosbare vezels de ontwikkeling bevordert van organen die bij de voedselvertering betrokken zijn.
Bovendien verlaagt I-NSP de viscositeit, waardoor de endogene verteringsenzymen beter hun werk kunnen doen en de absorptie van nutriënten niet wordt belemmerd. Gereduceerde eiwitfermentatie en verhoogde boterzuurproductie worden eveneens in verband gebracht met een hoger aandeel I-NSP in voeders voor jonge biggen. Tot slot blijkt uit studies dat de inclusie van vezelrijke grondstoffen zowel de voeropname als de mestconsistentie verbetert.

Proefresultaten
Om een en ander te toetsen heeft Twilmij recent een proef uitgevoerd waarin biggen een verdund speenvoer kregen met 5% I-NSP van speltdoppen (figuur 2). Spelt is een oergraan waarvan de hul tot 32% van het totale korrelgewicht omvat. Deze dop bevat hoofdzakelijk I-NSP’s zoals cellulose en hemicellulose (figuur 3). De proef liet een positief effect zien op de energiebenutting. De verdunning van het voer resulteerde bijvoorbeeld alleen al in een verbetering van de energiebenutting met 5% tijdens de speenperiode.

De proef en literatuurstudie hebben nieuwe inzichten opgeleverd over voerstrategieën voor pas gespeende biggen. De nutritionisten van Twilmij praten u hier graag over bij. Duiodelijk is in elk geval dat het bij de voerformulatie voor gespeende biggen loont om de wan zorgvuldig te hanteren, zodat alle grondstoffen goed gewaardeerd worden en niet als het spreekwoordelijke kaf met de wind wegwaaien.

Figuur 2 Het kaf van spelt3

Figuur 2. Het kaf van spelt: los of in geperste vorm (rechts).

 

Figuur 3 Nutrientcompositie van speltdoppen naar Escarnot 2012

Figuur 3. Nutriëntcompositie van speltdoppen naar Escarnot (2012).